1399/10/15

نظرات فلسفی آیت‌­الله مصباح منحصر بفرد بود/ علت دیده نشدن وجه اندیشه‌‌ای علامه

رئیس شورای سیاست‌گذاری مجمع عالی علوم انسانی اسلامی گفت: علامه مصباح جلوتر از بقیه، دوست و دشمن را می­ شناخت و به دیگران‌ معرفی می ­کرد. این­ها موجب شد تا دشمنان از ایشان عصبانی باشند و علامه را ترور شخصیت کنند.

نظرات فلسفی آیت‌­الله مصباح منحصر بفرد بود/ علت دیده نشدن وجه اندیشه‌‌ای علامه

خبرگزاری فارس ـ گروه اندیشه ـ آزاده لرستانی: مرحوم علامه محمدتقی مصباح یزدی بی ­شک یکی از افراد موثر در تئوریزه کردن گفتمان انقلاب اسلامی می­ توان لقب داد. ایشان در کنار آیت ­الله جوادی آملی از متولیان رسمی فلسفه در حوزه علمیه قم محسوب می ­شوند. آیت الله مصباح فلسفه را به اقتدای استادش علامه طباطبایی در این۴۰ سال اخیر در حوزه علمیه و مؤسسات آموزشی مرتبط با خود پیگیری و پی‌ریزی کرد که حاصل آن تربیت هزاران نفر در زمینه فلسفه اسلامی است.

در کنار توجه به مباحث آموزش علوم اسلامی، علامه مصباح با شناخت و آگاهی از نقش و جایگاه تبلیغ در حیطه بین الملل طلاب و دانش ­پژوهان علوم اسلامی را به آموزش زبان‌های خارجی تشویق کرده و خود نیز برای تبلیغ حتی به کانادا، آمریکا، آمریکای لاتین، اروپا و حتی سوریه و لبنان نیز سفر داشتند.

سفر به بوسنی

فعالیت­‌های سیاسی آیت‌الله مصباح نیز نمایانگر بعد دیگر فکری ایشان است که نمادی از جدا نبودن دین از سیاست است. قبل از انقلاب اسلامی انتشار نشریه‌­های مبارزه ­جویانه در دهه ۴۰ علیه طاغوت، عضویت در گروه سری «جمعیت یازده نفری» برای مبارزه با رژیم پهلوی در سال ۴۳ و مبارزات علنی با رژیم پهلوی از جمله فعالیت‌های سیاسی وی محسوب می­‌شود. این فعالیت­‌ها نیز در بعد از انقلاب با عضویت در جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، نمایندگی در ۴ دوره از مجلس خبرگان، عضو شورای فقهای تشکل سیاسی جبهه پایداری از سال ۹۰، تأسیس بنیاد فرهنگی باقرالعلوم (ع)، پایه­‌گذاری مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) در سال ۷۴، مؤسس طرح ولایت در سال ۷۵ برای آشنا کردن دانشگاهیان با مبانی اسلامی ادامه می‌یابد.

سفر به آمریکا؛ به ترتیب از راست به چپ دکتر نصر، دکتر شهیدی، آیت الله مصباح یزدی و صادق خرازی

برای شناخت بیش­تر درباره فعالیت‌­های اندیشه­‌ای مرحوم علامه مصباح یزدی با حجت­‌الاسلام رضا غلامی رئیس شورای سیاست‌گذاری مجمع عالی علوم انسانی اسلامی گفت‌­وگو کردیم که در ادامه می­‌خوانید.

وجه تمایز علامه مصباح با سایر فلاسفه اسلامی معاصر/ نظرات فلسفی آیت‌­الله مصباح منحصر به خودشان بود

نقش علامه مصباح در تحول فلسفه در حوزه علمیه به چه میزان بوده است، با توجه به اینکه شاگرد فکری اندیشه فلسفی امام بودند، چگونه توانستند پایه‌های فلسفی حوزه را بسط دهند؟ 

حضرت آیت‌الله مصباح یکی از شاگردان‌ مبرز مرحوم علامه طباطبایی محسوب می­‌شدند که در تمامی مکاتب فلسفه اسلامی خصوصاً فلسفه مشایی از اساتید برجسته و به نام حوزه علمیه قم به شمار می‌رفتند. کرسی درس فلسفه استاد خصوصاً دهه نخست انقلاب، از کرسی­‌های مهم، پر رونق و عمیق درس فلسفه حوزه قلمداد می‌شد که صدها تن حضوری یا غیر حضوری از آن بهره‌­مند می‌شدند و بخشی از آن­ها خودشان امروز استاد و صاحب نظر شده‌اند.

علامه مصباح یزدی بدون تردید در احیا فلسفه اسلامی در حوزه­‌ها و مقابله با دشمنی­‌ها با فلسفه، نقش و سهم‌ مهمی داشتند و تلاش کردند درس فلسفه در حوزه­‌ها به عنوان یک درس اصلی حفظ و گسترش پیدا کند. ایشان استاد صرف فلسفه نبودند، بلکه خودشان یک فیلسوف بزرگ بودند و دارای نظرات فلسفی منحصر به خودشان بودند.

از نظر من، وجه تمایز علامه مصباح با سایر فلاسفه اسلامی معاصر، در این بود که ایشان از فلسفه برای نقد مکاتب و ایسم­‌های الحادی و سکولار نهایت استفاده را کردند و به شاگردانشان راه تکیه زدن به فلسفه برای مواجهه انتقادی با افکار گوناگون را یاد دادند.

دیدار کاردینال ترکسن وزیر عدالت و صلح واتیکان با علامه مصباح 

مهم­‌ترین توصیه علامه مصباح به شاگردانش/ تنها راه غلبه بر مشکلات

دیدگاه علامه مصباح درباره حکومت اسلامی و شیوه اداره کردن آن-نمود عینی در ولایتمداریشان داشت- چگونه توانست در میان مبارزان انقلاب مثمر ثمر باشد و در این چهل سال در قالب گفتمان فکری انقلاب تداوم یابد؟

استاد علامه مصباح (رحمه الله علیه) شاگرد امام و پیرو نهضت امام بودند و همان راهی را در سیاست رفتند که امام راحل و عظیم‌الشأن رفتند. آیت ­الله مصباح صددرصد معتقد به اسلام سیاسی و دولت اسلامی در عصر غیبت با محوریت ولی فقیه بودند و ولایت فقیه را نایب بر حق امام زمان (عج) می‌دانستند. بعد از رحلت امام (ره) هم ایشان ذره­‌ای از خط امام فاصله نگرفتند و همان خط را با محوریت حضرت آیت‌­الله خامنه ­ای پیش بردند.

استاد مصباح حقیقتاً پیرو ولی فقیه بودند و نه فقط از جهت تئوریک از اصل مترقی ولایت فقیه در برابر هجمه­‌های فکری دفاع کردند، بلکه در عمل ذوب در ولایت امام خامنه­‌ای بودند. در این سال­ ها مهم ­ترین توصیه مرحوم علامه مصباح چه به شاگردانشان و چه به عموم مردم شکرگزاری نعمت عظیم ولایت فقیه و خاصه شخص حضرت آیت­ الله خامنه­ ای بود و خودشان هم در عمل در شکرگزار عملی جلوتر از بقیه حرکت می­ کردند. از نظر ایشان تنها راه غلبه بر مشکلات و دفع شر دشمن و پیروزی، درک عمیق و درست رهنمودهای رهبری و عمل مومنانه به آن رهنمودها بود.

راز ترور شخصیت علامه مصباح/ آیت ­الله اهل عبور از خطوط بنیادین انقلاب نبود

چرا وجه اندیشه‌ورز استاد مصباح یزدی مورد غفلت واقع شد و رسانه‌ها از او چهره‌ای سیاسی ساختند؟

کسی در این سال ­ها نتوانست وجوه علمی بی­ نظیر آیت ­الله مصباح را انکار کند. حتی دشمنان ایشان هم به برجستگی علمی آیت الله مصباح اعتراف می­ کردند. لکن ایشان را به جرم تداوم نهضت امام و تبعیت از خمینی زمان، به شدت مورد حمله رسانه ­ای قرار دادند. شاید کمتر عالمی در این سال ­ها در حد آیت ­الله مصباح‌ مورد هجمه بود.

آیت ­الله مصباح اهل گوشه نشستن و بی ­تفاوتی در برابر مسائل نبود. اهل تعارف و مسامحه نبود. اهل منفعت­ طلبی نبود. اهل تسلیم و وادادگی در برابر دشمن نبود. اهل عبور از خطوط بنیادین انقلاب نبود. اهل کوتاه آمدن از حقوق مردم نبود. به خوبی انحراف و التقاط را درک می­ کرد و در برابر آن شجاعانه موضع­ گیری داشت. جلوتر از بقیه دوست و دشمن را می­ شناخت و به دیگران‌ معرفی می ­کرد. این­ها موجب شد که تا این حد دشمنان از آیت ­الله مصباح عصبانی باشند و ایشان را ترور شخصیت کنند.


خروج